40 ROCZNICA POWSTANIA „SOLIDARNOŚCI WALCZĄCEJ”

W dniach od 10 do 12 czerwca 2022 rozpoczęły się obchody czterdziestolecia powstania organizacji „Solidarność Walcząca”. Za symboliczną datę powstania przyjmuje się dzień 13.czerwca1982 w Stanie Wojennym . Grupa działaczy podziemnej Solidarności ,skupiona wokół Kornela Morawieckiego,  niezadowolona z kunktatorskiego  i zachowawczego stanowiska regionalnych władz związkowych  postanowiła stworzyć  odrębną organizację, nie odżegnującą się od NSZZ Solidarność, ale stawiającą znacznie dalsze cele i prowadzone innymi metodami.

Ilustr. Plakat okolicznościowy 40 rocznicy powstania SW

Czas pokazał, że Solidarność Walcząca stała się najbardziej sprawnie działającą organizacją opozycyjną, najmniej zinfiltrowaną przez agenturę komunistyczną i sprawiającą władzy najwięcej problemów. Jakie były tego przyczyny? Przede wszystkim charyzmatyczny przywódca Kornel Morawiecki, stawiający na pełne odzyskanie niepodległości przez Polskę i jako jeden z nielicznych lub w ogóle jedyny twierdzący, że Związek Sowiecki nie dotrwa do XXI wieku. Po drugie SW , mając w swoich szeregach wielu dawnych członków Armii Krajowej czy Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość  zasady konspiracji czerpała z doświadczeń tych organizacji. Struktura organizacyjna często była nazywana fraktalną , zakładała maksymalną decentralizację działania, co w razie wpadki i aresztowań poszczególnych działaczy nie powodowało większych strat dla całości działań. SW przez kilka lat działalności zdominowała podziemny prasowy rynek wydawniczy, drukując oprócz własnych pism również usługowo wiele wydawnictw innych organizacji. SW uruchomiła również własne audycje radiowe i organizowała wiele demonstracji ulicznych i działań kontestujących rzeczywistość polityczną państwa komunistycznego.  Działalność organizacji była możliwa dzięki heroicznej postawie jej działaczy, którzy poświęcili wiele lat swojego życia zawodowego i osobistego żmudnej i niebezpiecznej pracy podziemnej. Płacili za to wysokie ceny – byli pozbawiani wolności, bici, inwigilowani , pozbawiani pracy, wyrzucani ze szkół, wegetowali w biedzie.

Solidarność Walcząca nie akceptowała sposobu dogadywania się z władzą komunistyczną  przy Okrągłym Stole w 1989 i przez polityczny mainstream została wówczas zepchnięta na margines polityczny. Wiele z diagnoz stawianych przez tę organizację znalazło jednak później odzwierciedlenie w wydarzeniach politycznych następnych lat.

Jednym z najmłodszych działaczy SW, jednak z dużym dorobkiem  jako drukarz i publicysta, był obecny Premier RP Mateusz Morawiecki, syn przywódcy organizacji. Prezes Rady Ministrów wziął udział w uroczystościach rocznicowych Solidarności Walczącej. W siedzibie wrocławskiej Solidarności niektórzy z wybitnych działaczy SW byli odznaczani Krzyżami Wolności i Solidarności. Następnie złożono kwiaty pod tablicą upamiętniającą Kornela Morawieckiego, na skwerze jego imienia. Dalsza część uroczystości odbywała się w Centrum Historii „Zajezdnia”, gdzie kolejne osoby otrzymały Krzyże Solidarności Walczącej. Otwarta została również okolicznościowa wystawa i odbył się panel dyskusyjny.

Ilustr.: 11.06.2022 Premier RP, Wojewoda dolnośląski i wiceprezes IPN podczas uroczystości na Skwerze im. Kornela Morawieckiego, fot. Przemysław Lazarowicz

Ilustr.: 11.06.2022 odznaczeni Krzyżem Wolności i Solidarności w towarzystwie Premiera RP Mateusza Morawieckiego, fot. Przemysław Lazarowicz

Jakie dziedzictwo pozostało po SW? Przede wszystkim mamy wolną demokratyczną Ojczyznę, a bardzo silnie akcentowana przez Solidarność Walczącą idea solidaryzmu społecznego, dziś, w dobie tak silnego rozwarstwienia społecznego, wydaje się być nadal aktualna.

Ilustr,: Medal okolicznościowy z okazji 40-lecia SW, fot. Przemysław Lazarowicz

Przemysław Lazarowicz

Członek OOK „ Pokucie”

Członek Stowarzyszenia „ Solidarność Walcząca”

PL